AA

Krótko, na temat

Kiedy, rozwodząc się, krzywdzisz?

Kiedy, rozwodząc się, krzywdzisz?

Istnieje silny związek między tym, jak rodzice radzą sobie emocjonalnie w trakcie rozwodu/rozstania a postawą i zachowaniem ich dzieci. Aby mogły poradzić sobie z rozwodem potrzebują dojrzałej i odpowiedzialnej postawy rodziców, polegającej m.in. na uwzględnianiu ich potrzeb. Dojrzała postawa oznacza myślenie o potrzebach dzieci oraz o konsekwencjach decyzji dorosłych dla ich rozwoju i stanu emocjonalnego. Dojrzałość to również podejmowanie świadomego wysiłku w celu unikania konfliktu, którego świadkiem są dzieci, jak również dbanie o poprawną komunikację. Konflikt okołorozstaniowy i zaburzona komunikacja krzywdzi dziecko.

Mamo, tato – potrzebuję Was!

Mamo, tato – potrzebuję Was!

Rozstajecie się? Pamiętajcie o potrzebach dziecka, pomóżcie mu przejść przez ten trudny okres. Zadbajcie o to, aby dziecko miało możliwość bezpiecznego odreagowania trudnych emocji. Bądźcie blisko. Dziecko ma prawo czuć żal, wściekłość, rozpacz i może wyrażać emocje na różne sposoby. Potrzebuje wtedy waszego wsparcia, zaakceptowania tego, co przeżywa. Dziecko chce wiedzieć, jak będzie wyglądała jego przyszłość, co się zmieni, a co pozostanie takie samo. Potrzebuje zapewnienia, że wasze uczucia do niego pozostają niezmienne. Odmawiając mu tego, opuszczasz emocjonalnie swoje dziecko i krzywdzisz je.

Powiedz dziecku, co się dzieje

Powiedz dziecku, co się dzieje

 Często rodzice zastanawiają się, czy powiedzieć dziecku, że się rozstają. A dziecko chce znać prawdę. Szybko zauważa, że coś jest nie tak pomiędzy rodzicami, którzy przestali ze sobą rozmawiać lub częściej się kłócą. Kiedy dziecko obserwuje konflikt między rodzicami, również mocno go odczuwa. Towarzyszy mu niepokój i lęk. Natomiast kiedy rodzice poinformują dziecko o rozwodzie, sprawiają, że ma ono przestrzeń na przeżycie na swój sposób tej bardzo trudnej dla niego wiadomości. W konsekwencji dziecko może poradzić sobie z negatywnymi emocjami i napięciem.

Wspieraj, pomagaj i poświęć czas dziecku

Wspieraj, pomagaj i poświęć czas dziecku

Na wiadomość o rozwodzie dzieci reagują we właściwy dla siebie sposób – milczą, płaczą, zadają dużo pytań. Dla większości jest to bardzo trudna informacja, której towarzyszy głęboki smutek. Rolą rodzica jest przyzwolenie dziecku na przeżywanie emocji tak, jak ono chce. Dziecko potrzebuje na to przestrzeni i akceptacji. Sprzyjające rozmowie czas i miejsce ułatwią pozostanie z dzieckiem i z jego emocjami tak długo, jak będzie potrzebowało. Bycie z dzieckiem w tym kluczowym momencie ułatwi mu poradzenie sobie z rozwodem rodziców, który jest  bolesnym przeżyciem. Natomiast pozostawienie dziecka bez wsparcia z jego emocjami i uczuciami jest formą przemocy ze strony rodzica.

Dzieci zagubione w rozwodzie

Dzieci zagubione w rozwodzie

Rozwód jest uważany za jedno z najbardziej stresujących wydarzeń w życiu człowieka. Rozstanie pary generuje w rodzicach ogromne emocje. Niejednokrotnie mają oni poczucie, że całe ich dotychczasowe życie dosłownie wali się w gruzy. Często zastanawiają się czy i jak poradzą sobie w nowej sytuacji. Skupiają się na sobie i  nie dostrzegają tego, co przeżywa ich syn lub córka. Dziecko pozostawione samo sobie często bardzo cierpi i, w odróżnieniu od dorosłych, nie ma jeszcze zasobów, żeby poradzić sobie z tą sytuacją. Przytłoczone lękiem, złością, poczuciem winy zaczyna gorzej radzić sobie z dotychczasowymi zadaniami rozwojowymi, nauką, relacjami z rówieśnikami. Niezapewnienie dziecku pomocy w takiej sytuacji może być zaniedbaniem, czyli formą przemocy psychicznej ze strony rodziców.

Nastolatki zagubione w rozwodzie

Nastolatki zagubione w rozwodzie

Rozwód, będący sytuacją kryzysową w rodzinie, silnie wpływa na dzieci bez względu na ich wiek. Dla nastolatka nakładający się kryzys dorastania i kryzys rozwodu oznacza dolanie oliwy do ognia. Rodzicom skupionym na konflikcie łatwo ulec przekonaniu, że ich dorastające dziecko ma już swoje nastoletnie sprawy i nie jest zainteresowane rozwodem. Mogą myśleć, że nastolatek ich już nie potrzebuje. Pozorny spokój i zwiększający się dystans w stosunku do rodziny, podobnie jak obserwowana niekiedy zwiększona agresja, powinny być sygnałem, że młody człowiek potrzebuje wsparcia. Niezapewnienie dziecku pomocy w takiej sytuacji może być zaniedbaniem, czyli formą przemocy psychicznej ze strony rodziców.

O zachowaniu dziecka

O zachowaniu dziecka

Dziecko na wiadomość o waszym rozwodzie może reagować w bardzo różny sposób. Najczęściej jest to dla niego trudna informacja, którą będzie przeżywało i „trawiło”  jeszcze długo po pierwszej rozmowie na ten temat. Często ciężko jest mu pogodzić się z waszą decyzją. Wciąż ma nadzieję, że pogodzicie się i będziecie razem. Dziecko może złościć się na rodzica, którego obwinia za rozpad związku lub przejmować odpowiedzialność za rozstanie – często jest przekonane, że to jego „niegrzeczne” zachowanie doprowadziło do kryzysu w rodzinie. Swoją złość może odreagowywać także, wdając się w konflikty z otoczeniem – innymi dziećmi lub dorosłymi. Dziecko pod naporem silnych emocji, w poszukiwaniu poczucia bezpieczeństwa, może cofnąć się do wcześniejszych etapów rozwojowych, np. może wrócić do ssania kciuka, moczenia nocnego. Dziecko może obawiać się, że straci kontakt zarówno  z rodzicem, który się wyprowadził, jak i z tym, z którym mieszka. Stres wywołany rozwodem może przejawiać się w problemach z zasypianiem, bólami brzucha, koszmarami sennymi, niechęcią do jedzenia.

Nastolatek obawia się o przyszłość

Nastolatek obawia się o przyszłość

Nastolatki obawiają się przyszłości, a rozstanie rodziców dodatkowo wzmacnia ten lęk. Rozwód rodziców sprawia, że przyszłość wygląda wyjątkowo niejasno. Obciążeni nadmiarem przeżywanych emocji młodzi ludzie potrzebują wsparcia, aby poradzić sobie z uczuciami. Ma to zapobiec izolowaniu się, wycofywaniu z relacji i zamykaniu się w sobie. Ważne, by nastolatek mógł porozmawiać o swojej trudnej sytuacji rodzinnej z osobą, którą darzy zaufaniem. Pozostawienie dziecka samego, bez wsparcia jest krzywdzące i wpływa niekorzystnie na jego dalszy rozwój.

Rozmawiaj z dzieckiem o sytuacji i emocjach

Rozmawiaj z dzieckiem o sytuacji i emocjach

Rozmowy z dzieckiem o rozwodzie są bardzo ważne, pomagają w uporządkowaniu jego zrujnowanego świata i powrocie do poczucia bezpieczeństwa. Dziecko ma możliwość przeżycia rozstania rodziców na swój sposób, co ułatwia mu poradzenie sobie z tą trudną dla niego zmianą w życiu. Zaopiekowanie się dzieckiem w tym czasie powinno polegać na byciu z dzieckiem, wysłuchaniu i zareagowaniu na jego pytania i wątpliwości oraz zrozumieniu i zaakceptowaniu jego emocji, które mogą przechodzić od strachu i lęku po smutek i zagubienie. Brak akceptacji i przestrzeni na towarzyszące dziecku emocje jest krzywdzeniem dziecka, poprzez pozostawienie go samemu sobie z własnym bólem i cierpieniem.

Zachowanie i emocje

Zachowanie i emocje

Informacja o rozstaniu rodziców znacząco wpływa na zachowanie dziecka. Przeżywając złość, może wchodzić w konflikty z rówieśnikami i osobami dorosłymi. Tracąc poczucie bezpieczeństwa, może wrócić do zachowań z wcześniejszego etapu rozwoju np. ssać kciuk, moczyć się. Stres związany z rozstaniem może powodować, że dziecko zacznie mieć kłopoty z zasypianiem, jedzeniem, odczuwać bóle głowy i brzucha. Dziecko może dążyć do nadmiernego kontaktu fizycznego i protestować, w każdej sytuacji zostawiania go samego. Oczekując od dziecka, że swoim zachowaniem nie będzie Ci utrudniać i tak mocno już skomplikowanego życia, krzywdzisz je. Nadmierne oczekiwania wobec dziecka są przemocą emocjonalną.

Relacja czy rola?

Relacja czy rola?

W trakcie rozwodu rodzice potrafią znacząco nadużyć swojego autorytetu. Nie radząc sobie z własnymi emocjami, oczekują od dzieci odpowiednich zachowań i nieświadomie obsadzają je w konkretnych rolach. Z dziecka można np. zrobić posłańca czyli główny przekaźnik informacji między skłóconymi rodzicami. Zmaga się ono wówczas z dylematem: przekazać rzeczywiście to, co usłyszało czy okroić informację do mniej raniącej dla rodzica. Tych ról może być więcej i każda bardzo obciąża dziecko.

Okłamać mamę czy zdradzić tatę?

Okłamać mamę czy zdradzić tatę?

Jest to jeden z wielu dylematów jakie może przeżywać dziecko uwikłane w rozwód rodziców. Rodzic, realizując swoje potrzeby, oczekuje od dziecka określonych reakcji. Te oczekiwania narzucają mu konkretną rolę. Rola zaś kształtuje jego relację z rodzicami. Jest to nadużycie. Dziecko nie ma jeszcze umiejętności, aby samodzielnie ocenić, które zachowania są jego własne, a które mu narzucono. W czasie rozwodu trzeba dziecku pozwolić być po prostu sobą.